Zastanawiałeś się kiedyś, czy i jak możesz poprawić swoją efektywność uczenia się i zapamiętywania nowych informacji? Ja postawiłem sobie to pytanie ponad rok temu, dzięki czemu dzisiejszy artykuł będzie oparty nie tylko na obszernej wiedzy o mnemotechnikach, ale również na moim ponad rocznym doświadczeniu z mapami myśli.

Ale po kolei. Odpowiedzmy sobie najpierw na pytanie:

Czym są mnemotechniki?

W dużym uproszczeniu, mnemotechniki to sposoby szybkiego zapamiętywania nowych treści. Korzystają one z naturalnych zdolności Twojego mózgu do uczenia się, głównie przez jego większe zaangażowanie.

Wiem, że wciąż może brzmieć to “czarodziejsko” dlatego podam Ci prosty przykład. Przypomnij sobie film lub serial, który ostatnio oglądałeś i szczegółowo go opisz. Zwróć uwagę na wydarzenia, charakterystyczne sceny, główne postacie i aktorów. Już? Jeżeli tak, to wróć teraz myślami do ostatniej książki lub artykułu, który przeczytałeś. O czym był? Kto go napisał? Ile rzeczy z niego zapamiętałeś?

Nie wiem jak Ci poszło, ale jestem prawie pewien, że serial jednak wygrał. Dlaczego? Ponieważ film angażuje nie tylko Twój wzrok, ale również słuch. Dodatkowo jest on kolorowy, co daje mu jeszcze większą przewagę nad czarnymi literami na białym tle.

Czym są mapy myśli?

Mapy myśli to najbardziej uniwersalna i zarazem moja ulubiona mnemotechnika. Jest ona niczym innym jak dość ciekawym i przede wszystkim efektywnym sposobem notowania. Zalety map myśli w dużym stopniu zależą od ich zastosowania. Mogą służyć nie tylko do łatwiejszego przyswojenia nowych informacji, ale i do pogłębienia jakiegoś tematu/problemu.

Mapy myśli - mnemotechnika
Tak dla przykładu 🙂

Jak tworzyć mapy myśli?

  • Pierwszym krokiem jest wybór między tradycyjną kartką, a programem komputerowym. Osobiście korzystam z wersji elektronicznej tylko wtedy, gdy chcę mieć mapę na stale tzn. planuję do niej wracać, lub gdy chce ją komuś udostępnić (ze względu na mój charakter pisma). W pozostałych przypadkach wolę papier. Tobie jednak na początek polecam zacząć od map wirtualnych. Ich stworzenie jest prostsze no i na komputerze masz bezcenny klawisza backspace 🙂

Jaki program wybrać?

Ja korzystam z XMind‘a. Na własny użytek tzn. jeżeli chcesz robić mapki tylko dla siebie, jego podstawowa (darmowa) wersja w zupełności wystarcza. Wersja płatna dodaje tylko kilka zaawansowanych funkcji, których braku raczej nie odczujesz.

  • Następnie wystarczy na samym środku umieścić tytuł mapy myśli. Ważne, aby był duży i czytelny. Może być również w formie obrazu.
  • Jeżeli masz już tytuł zostaje Ci zacząć rysować gałęzie.

Jak rysować gałęzie?

Wszystkie myśli powinny być powiązane ze środkiem. A więc, tworząc nową myśl musisz połączyć ją z tytułem lub z już istniejącą gałęzią.

Mapy myśli - stara gałąź + nowa gałąź (mnemotechniki)

Dobrym nawykiem jest również pomniejszanie liter wraz z ich odległością od środka, oraz kolorowanie gałęzi. Poprawia to nieco płynność i czytelność mnemotechniki, a kolorowy tekst ułatwia zapamiętywanie. W przypadku map komputerowych, warto zająć się tym po umieszczeniu wszystkich treści.

Co umieszczać na gałęzi?

Na gałęzi powinny znajdować się tylko słowa kluczowe i obrazki (w tym symbole). Umieszczanie ciągłego tekstu – pełnych zdań powoduje, że mapa staje się mniej czytelna i trudna do zapamiętania.

Słowa kluczowe.

Słowa kluczowe to pojedyncze wyrazy, które pomijają mało istotne szczegóły i całą “otoczkę językową”, sprawiając że zdanie staje się możliwe do zapamiętanie i odtworzenia. Dla przykładu zapiszmy sobie wcześniejszy akapit za pomocą słów kluczowych:

Mapa myśli ze słowami kluczowymi. (mnemotechnika)

A więc, jak widzisz na załączonym obrazku, zastąpiliśmy blisko 30 słów 5 słowami kluczowymi, gdzie tak naprawdę moglibyśmy wykreślić jeszcze “symbole” zostawiając 4 frazy. To jest właśnie magia tej mnemotechniki 🙂

Obrazki.

Od słów kluczowych lepsze są jednak rysunki. Pozwalają one nie tylko jeszcze bardziej ograniczyć ilość informacji, ale również łatwiej je zapamiętać. Tworząc obrazki warto jednak zadbać, aby były:

  • kolorowe
  • zabawne/dziwne
  • proste (np. symbole)
Mapa myśli z obrazkami. (mnemotechnika)

Teoria, a praktyka.

Skoro już poznałeś teorię mnemotechnik przejdźmy do praktyki. W rzeczywistości, mapy myśli już samą swoją strukturą ułatwiają zapamiętywanie (w porównaniu do notatek linearnych) i pobudzają kreatywność. Jeżeli więc nie chcesz przestawić się na korzystanie ze słów kluczowych i obrazków to wciąż warto, abyś tworzył mapy. Wymienione wcześniej reguły tylko je ulepszają.

Jeżeli jesteś ciekaw jak wyglądają moje mapy myśli to możesz znaleźć kilka z nich w pierwszym, trzecim, piątym i szóstym wpisie 🙂 A jeżeli szukasz bardziej praktycznej inspiracji to oto kilka z nich:

Na dziś to tyle. Jeżeli ten artykuł był dla Ciebie pomocny będę wdzięczny, jak podzielisz się nim ze znajomymi. Nas zmotywuje to do działania, a Ty dostaniesz tym samym szybciej nowe treści 🙂 . W razie jakichkolwiek pytań zapraszam Cię oczywiście do komentowania.

Tymczasem życzę Ci skutecznego rozwoju przy zabawie z mapami myśli 😉

Miłego dnia!